Üner Altay

Elvis Presley ile nasıl tanıştınız? Bize Elvis tutkunuzdan bahseder misiniz? 1990 yılında o zamanki adıyla Star1'de 'Elvis' isimli bir dizi yayınlanıyordu. Televizyon yayınlarının bugüne nazaran çok daha kaliteli olduğu o dönemde bu dizi ilgimi çekmişti. O dönemlerde üniversiteye hazırlanıyordum. Dizi, Elvis Presley'in kariyerinin ilk dönemlerini çok başarılı bir biçimde işliyordu. Derken Elvis'in bir albümünü satın almaya karar verdim. O güne dek sadece klasik şarkılarını biliyordum. Bir albüm derken, ikincisi, derken üçüncüsü geldi. Gerçekten de Elvis bana diğer şarkıcılardan çok farklı gelmişti. Kısacası Elvis hayranlığı böyle başladı. Aslında buna tutku değil de hobi demek daha doğru olur. Çünkü Elvis Presley'in müziğini dinledikçe yaşantısını merak ediyorsunuz, yaşantısını öğrendikçe, filmlerini merak ediyorsunuz, filmlerini izledikçe, konser performanslarını merak ediyorsunuz. Bunların hepsi birbirini tamamlayan bir zincirin halkası gibidir bence. Günümüzde bir çok insanın hobilerinin olmadığını düşünüyorum. Bana göre herkes kendi ilgi alanı içinde bir hobi sahibi olsa günlük yaşamın getirdiği güçlüklerle daha kolay mücadele edebilir. Elvis Türk Fan Kulubü'nün ve www.elvisturk.com 'un hikayesini alalım sizden? Ayrıca düzenlemeyi düşündüğünüz etkinlikler vs. Hakkında da bizi bilgilendirir misiniz? Elvis henüz kariyerinin başlarındayken tüm dünyada onun adına fan kulüpler açılmaya başlamıştı. Geçmişi neredeyse yarım yüzyıla yaklaşan Elvis fan kulüpleri var. Türkiye'de de Kral adına resmi bir fan kulüp kurma fikri geçen yıl doğdu. Yaptığımız başvuru sonucu ekim ayında Elvis Presley'in şirketi EPE (Elvis Presley Enterprises) bizi resmi fan kulüp olarak tescil etti. Şu anda Türkiye'de yalnızca Elvis Türk ve Ankara'da bulunan bir başka organizasyon resmi fan kulüp olarak faaliyet gösteriyor. Ancak onların henüz sitesi hazır değil. Gelecek günlerde üyelerimizin katılımı ile yapacağımız toplantılarda Elvis Presley'i anmak, O'nun üzerine sohbetler yapmak ve özel günlerde bir takım organizasyonlar yapmayı amaçlıyoruz. Türkiye'deki Elvis'çilerin sosyal profilleri nasıl? Kendisinin sadece yumuşak aşk şarkıları yapmadığını, rock'n roll'un tetiğini çektiği için de ilk dönemlerinde şu anda "milli değer" statüsünde olduğu Birleşik Devletler'de muhafazakar aile yapısının düşmanı olarak lanse edildiğini biliyoruz. Bu bakımdan toplumsal değerler açısından da önemli bir parametre görevi görmüş. Türkiye'de hemen her yaş grubundan ve statüden Elvis hayranları var. Yani 7'den 77'ye her yaştan insan Elvis'e ilgi duyuyor. Bütün bunların dışında bildiğiniz gibi sanatçılarımız arasında da Presley'e hayranlık duyan ve O'nun bazı yönlerini kendisine örnek alanlar var. Benim ilk aklıma gelenler Ersan Erdura, Erkin Koray, Kıraç ve bir dönem çok tutulan Tayfun. Elvis Presley'in en önemli özelliği tüm şarkı türlerini hiç zorlanmadan büyük bir rahatlıkla yorumlayabilmesidir. Müziğe adım attığı ilk yıllarda kendisine 'Rock'n Roll Kralı' unvanı yakıştırılmıştır. Ama Elvis'in müzik yaşamı boyunca kazandığı üç Grammy Ödülü'nü gospel albümler (dini şarkılardan oluşuyor) ile kazanması önemlidir. Rock tarihinde büyük önem taşıyan 'Jailhouse Rock', 'Hound Dog', 'Tutti Furitti' gibi çalışmaları ile müzikte devrim yaratmıştır. 'Love Me Tender', 'Are You Lonesome Tonight' gibi romantik şarkıları ise halen en çok dinlenen şarkılar arasındadır. Elvis film çalışmaları sırasında Latin şarkılar bile söyledi. Tabii gospel, country, ryhtm and blues O'nun müzik anlayışının temelini teşkil eder. Bütün bunlar Elvis Presley'in ne denli önemli bir yorumcu olduğunu gösteren çok önemli bir kanıttır. 1950'li yılların ortaları henüz 2. Dünya Savaşı'nın etkilerinden kurtulmaya çabalayan gençliğin yeni arayışlar içinde olduğu bir dönemdi. Elvis o döneme kadar görülmemiş şarkıları ve şovları plaklara ve televizyonlara taşıdığı zaman gençler tarafından çabuk benimsendi. Ancak ailelerin O'nu kabullenmesi biraz daha uzun zaman aldı tabii. Klasik bir soru: Elvis neden bir efsane haline geldi? Elvis'in efsane haline gelmesinde çok neden var ama en büyük neden müzik yaşamına getirdiği yenilikler, şovlarda sergilediği inanılmaz performans, seyircilerle olan iletişimi, müthiş enerjisi, büyük şöhretine karşın mütevazılığı hiçbir zaman elden bırakmaması oldu. 1950'lerin ikinci yarısından itibaren Elvis efsanesi başladı. O dönemde Elvis'in rakipleri kendilerine müzik dünyasında yer bulmaya çabalarken, O her daim şov dünyasının önderiydi. O zamanlara dek belli bir kalıp içinde müzik yapan sanatçıların içinden farklı stili ile sıyrılan Elvis, gençlerin en büyük tutkusu olmuştu. 1960'lı yıllarda ortaya çıkan Beatles, Rolling Stones gibi gruplar onu örnek aldıklarını söylemekten çekinmediler. John Lennon, Tom Jones, Bob Dylan, Bruce Springsteen gibi sanatçılar Elvis Presley'in müziklerini ne denli etkilediğini her fırsatta dile getirdiler. 1970'lerde bir çok yeni grup ortaya çıkmasına karşın Elvis konserleri yine dolup taşıyordu. Ölümünden sonra üç günde 8 milyon plağının satışı bir rekordu. Elvis'in ölümünden sonra unutulacağını düşününler ise geçen bunca yılın ardından yanıldıklarını anladılar. Çünkü yeni nesil Elvis'in müziğinin diğerlerinden ne denli farklı olduğunu görmüş, O'nun tüm çağlara ait sanatçı kimliğini çabucak benimsemişti. Bunun en büyük kanıtı da tüm zamanların en çok albüm satışı yapan sanatçısının Elvis Presley oluşudur. Sitenizde okuyucularınıza sorduğunuz bir soru var. Aynı soruyu şıksız olarak size yöneltelim. Sizce Presley'in müziğini en iyi hangi şarkısı ifade eder? Sitemizde yer alan anketlerle Elvis hayranlarının beğenisi ve görüşlerini öğrenmeyi amaçlıyoruz. Aslında bu tür soruların yanıtı birden fazla şarkı olabilir. Burada şık olmadığına göre bu hakkımı rahatlıkla kullanabilirim. Rock tarihinin en önemli şarkıları arasında yer alan 'Jailhouse Rock' O'nun müziğini en iyi biçimde temsil eden şarkılar arasındadır. Bu şarkı gerek ritmi ve gerekse Elvis'in yorumu ile O'nun müzikte değiştirdiği kavramları net bir biçimde ifade ediyor bana göre. Bence 'Good Rocking Tonight', 'Heartbreak Hotel', 'That's All Right', 'Blue Suede Shoes' Elvis'in müziğini en iyi şekilde yansıtan parçalar arasında. Elvis Presley sadece şarkıları ile değil oynadığı filmlerle de kendisinden söz ettirmiş bir sanatçı. Sizin Elvis filmleriyle aranız nasıl? Bazı Elvis hayranları O'nun sinema kariyerini fazla önemsemez. O filmlerde yer alan şarkıları pek beğenmez. Benim düşüncem biraz farklı. Önce Elvis sinemaya nasıl geçti? Onu biraz incelemek gerekir. James Dean'in beklenmedik ölümü sinemacıların dikkatini Elvis'in Presley'in üzerine yöneltti bana göre. Müzikte büyük işler başaran ve geniş kitlelerin ilgisini çeken Elvis beyazperde için biçilmiş kaftandı. Elvis'in sinema kariyeri iki bölümde incelenebilir. 1950'li yıllarda yaptığı filmler daha başarılı olmuştur. Bunların içinde bir çok sinema eleştirmeni 'Jailhouse Rock' ve 'King Creole'u ayrı bir yere koyar. Bu filmlerde Elvis Presley'in rol yeteneği de bana göre üst düzeydedir. 1960'lı yıllarda nispeten iyi film sayısı azdır. Elvis iyi bir sinema sanatçısı olmak istemesine rağmen ne yazık ki menajerinin yanlış tutumu nedeniyle bunu gerçekleştirememiştir. Ben Elvis filmlerini O'nun bize bıraktığı önemli bir miras olarak değerlendiriyorum. Son yıllarda çekilen pek çok filmde de Elvis gibi giyinip onun gibi hareket eden karakterler var. Benim aklıma hemen David Lynch'in "Wild At Heart"ında Nicholas Cage'in canlandırdığı Sailor ve Tony Scott'ın "True Romance"inde kritik anlarda ortaya çıkıp filmin kahramanı Christian Slater'a akıl veren bir Elvis hayali geliyor. Hatta Forrest Gump'a da dans etmeyi kendisi öğretmiş:) Bu örnekler daha da çoğaltılabilir. Sizin aklınıza gelen Elvis-vari karakterler var mı ve genel olarak Elvis etkilenimli sanat eserleri hakkında neler düşünüyorsunuz? Daha Elvis'in ilk parlamaya başladığı yıllarda çekilen bir Jerry Lewis-Dean Martin filminde Elvis ile ilgili diyaloglar vardı. Film Las Vegas'ta geçiyordu ve bir sahnesinde gazete okuyan Dean Martin, Elvis Presley'in yeni bir filme başlayacağı haberini duyuruyordu. Bu bana çok ilginç gelmişti. Elvis'i konu alan veya içinde O'nunla ilgili bölümler içeren çok sayıda film mevcut. Bunlar arasında iyileri de var kötüleri de. Gayet tabii Elvis Presley imajını kötü etkileyen filmlerden hoşlanmıyoruz. Zaten bu tarz şeylere hiçbir Elvis hayranı sıcak bakmaz. Nicholas Cage'in iyi bir Elvis hayranı olduğunu ve kızı Lisa Marie ile ne yazık ki başarısız bir evlilik yaptığını da hatırlatmakta yarar var bu arada. Geçtiğimiz aylarda yayınlanan best of albümü "Elvis: 30 #1 Hits" hakkında ne düşünüyorsunuz? Hatta vaktiniz varsa bizim sitenin yeniler bölümü için bir de kritik yazmak istersiniz belki? Reddedebilirsiniz tabii ki ama okuyucularımız ne düşünür sonra sizin hakkınızda? Tabii albümle ilgili size kritik yazabilirim. Bu benim için büyük zevk olacaktır. Bu albüm Elvis'in kariyeri boyunca İngiltere ve ABD listelerinde bir numaraya çıkmış 30 şarkısından oluşuyor. +1'i ise yine geçen sene JXL tarafından remix yapıldıktan sonra Türkiye dahil tüm dünyada 1 numaraya çıkan 'A Little Less Conversation' parçasını içermesi. Bu olay bile Elvis'in dünya müziğini ne denli etkilediğinin güzel bir kanıtı. Ölümünden 25 sene sonra zirveye çıkan Kral halen günümüz müzisyenlerinin kolay kolay elde edemeyeceği bir başarı yakaladı. NTV'de geçen yıl yayınlanan 'Pop Çağı' belgeselinin 1977 yılını anlatan bölümünde bir şarkıcı Elvis için esprili bir dille 'Ölümü bizim için fırsat oldu. Artık meydan bize kaldı' demişti. Sanıyorum o kişi 'A Little Less Conversation'ın başarısını gördükten sonra meydanın hiçbir zaman onlara kalmayacağını anlamıştır. Birşey ilgimi çekti. Sitede Elvis'in "Türk Plakları" diye bir bölüm var ve bölümde sadece iki plak gözüküyor. Sanatçının Türk plakları sadece bu kadar mı? Bizim sorularımız bu kadar. Söyleşi ve kritik(!) için çok teşekkürler. Sizin eklemek istediğiniz birşey var mı? Türkiye'de Elvis ile ilgilenen her kişinin en büyük sıkıntısı O'nunla ilgili çok fazla malzeme bulamamasıdır. Yurdışında bir çok ülkede Elvis'in tüm albümlerini bulmak mümkünken ülkemizde ne yazık ki çok az materyal yayınlanıyor. Bunu birçok faktöre bağlamak mümkün. Web sayfamızın en önemli bölümlerini 'Türk Plakları' linki oluşturuyor. Tabii ki ülkemizde yayınlanan Elvis plağı iki ile sınırlı değil. Bizim elimizde 60-70 tane plak var. Hepsinin yanına özelliklerini ve hikayesini yazdığımız için tamamını aynı anda koymak istemedik. Hemen her hafta yeni bir plak ekleyerek ilgiyi Sürekli kılmak amacındayız. Presley'in plak şirketi RCA'in Türkiye temsilcisi Melodi Plak o dönemlerde yeterli olmasa bile bugüne kıyasla hatırı sayılır Elvis LP ve 45'liği piyasaya çıkarmıştır. Ülkemizde basılan plaklar yurtdışındaki Elvis hayranlarının her zaman ilgisini çeken bir unsur. Biz de bu linkte elimizde bulunan albümlere yer vereceğiz. Aynı paralelde 'Medyada Elvis' isimli bir linkimiz daha var. Yine arşivimizde 1950'li yıllardan bugüne uzanan ve Elvis ile ilgili haberlerden oluşan geniş bir gazete-dergi arşivi var. Bu bölümün de hem Türkiye'deki hem de yurtdışındaki Elvis hayranlarından büyük ilgi göreceğini umuyoruz. Sorularımız bitti. Söyleşi için çok teşekkürler. Eklemek istediğiniz birşey var mı? Türkiye'nin en önemli on line müzik sitelerinden birisi olarak Studyoimge.com 'un Elvis Presley'e daha çok yer vermesini istiyoruz. Örneğin arama motorunuzdan Elvis ile ilgili fazla sonuç çıkmıyor. Doğum yıldönümü-ölüm yıldönümü gibi özel günlerde onunla ilgili haberlere yer vermediğinizi üzülerek görmüştüm. Artık bu röportajdan sonra sanırım O'na daha çok yer vereceksiniz. Yoksa üyelerimiz sonra ne düşünür sizin hakkınızda:)