Murat Beşer

Yeni bir grupla karşı karşıya değiliz, fakat bu onların müziğinin yeni olmadığını göstermez. Eski bir grubun her zaman yenilenen müziği karşısında, onu sınıflandırabilmek ya da betimlemek konusunda Sürekli zorluk çekersiniz. İşte böyle gruplardan bir tanesi de, tüm nev-i şahsına münhasır niteliği ile XTC'dir.

XTC'nin beyni ve önadamı Andy Partridge ve arkadaşları, grup bu adı almadan önce, 1973-77 arasında, New York Dolls tipinde, grubu olarak, 'Helium Kidz' adıyla, Londra yakınlarında, Swindon adlı bir yerde, daha çok orta sınıfın altında gençlerin devam ettiği küçük kulüp ve barların melankolik ve gizem dolu atmosferlerinde çalıştılar. Bu yan-amatör ruhla dolu birikim yıllarının ardından bir fırtına gibi esen 1977'nin Punk patlaması, dönemin pek çok grubu gibi, Partridge ve arkadaşlarını da oldukları yerden alarak, toplumsal bir kargaşanın içine iter. Artık yükselen bir dalganın eteklerine tutunarak ve İngiliz yeni-dalga hareketine paralel olarak, önlenemez yükselişlerinin serüveni başlıyordu.

Grup adını, kendilerine yakışır bir şekilde, 'Ecstacy' sözcüğünün akroniminden elde etmişti: XTC.

Grup daha çok Partridge'nin fikirleri etrafında reorganize oldu. İlk LP'leri 'White Music'i 78'de gerçekleştirdiklerinde, XTC dört kişiden oluşuyordu: Andy Partridge (gtr. voc.) Colin Moulding (bass), Terry Chambers (drums), Barry Andrews (kybds). 'White Music', çapraz motifleri, kafes örgüsü biçimiminde birbirine sarmalanmış arpejleri, düzensiz ritmleri, utangaç şarkı sözleri ve içerdiği daha pek çok yenilikle, kendileri için olup olabilecek en iyi başlangıçtı. Özellikle buradaki 'This is pop?' adlı şarkı dikkat çekerek, İngiliz ve Amerikan Kült izleyiciler arasında saygınlıkla anılmalarına neden oluyor. Aynı yıl ilk albüme yakın çizgideki 'Go-2', sadece İngiltere'de basıldığından, beklenen sesi getirmemiştir.

79'da piyasaya sürülen 'Drums and Wires' bir öncekine oranla daha sağlam bir çıkıştı. Ve genel olarak müzik dergilerinin kritik köşelerinden yüksek notlar toplamıştı. Bundan güç alan ve biraz da fırsatları kullanmasını bilen grup, bu plağın ardından Avusturya, Yeni Zelanda ve Japonya'yı kapsayan bir konser turnesini gerçekleştiriyor. Turnenin hemen sonunda, Barry Andrews gruptan ayrılır (onu daha sonra Iggy Pop, Robert Fripp, Shreiback ve Dave Allen ile çalışırken görüyoruz).

Turneyle artan ünleri sayesinde, listelerin de yolu açılmıştır. 80'de gerçekleştirilen 'Black Sea' albümü ve bu albümdeki 'Sergeant Rock' adlı şarkı, İngiltere ve Amerika'da sadece listelerin üst sıralarında yer almakla kalmıyor, eleştirmenlerden de övgü dolu sözler alıyordu. Albüm, savaş üzerine yazılmış, sert ve sarsıcı ritmli şarkılardan oluşmuştu. Aynı yıl Partridge de, John Lockie'nin prodüktörlüğünde, Takeaway the Lure of Salvage...' adlı solo çalışmasını piyasaya çıkardı.

Sonraki iki yıl içerisinde XTC çalışamaz. Nedeni ise Patridge'nin bir konser esnasında bayıldıktan sonra uzun Süre kendini toparlayamaması ve ardından da kulağından rahatsızlanarak çalışmalara ara vermek zorunda kalmasıydı. Bunlar elektronik ve teknolojik bulguların, yeni dalga müziği üzerinde çok sarsıcı ve kalıcı etkiler yarattığı yıllardır. Yeni olanakların uzağında kalmak, çok çabuk eskimek ve geri kalmak anlamına geliyordu. Bunun için iki yıllık aradan sonra kaydedilen ikili LP 'English Settlement', XTC adına bir geri adım oldu. Albüm, belli bir mantığı olmayan sözlerden oluşmuş grotesk şarkılarla doluydu ve hemen hemen tüm basında sert eleştiriler aldı, Amerika'da hiç satmadı.

83'te 'Mummer' adlı bir hayli içe kapanık ve grubun ilk zamanlarını anımsatacak patalojik bir çalışmanın ardından, 'Go-too' (84) adlı toplamayı piyasaya Sürerler. 85'in 'Big Express'i ise, adının da çağrıştırdığı üzere, modern yaşamın çılgınlığının bir ölçüsü ve bir o kadar da, Partridge ve arkadaşlarının olağanüstü buluş yeteneği ve enerjilerinin göstergesidir. Özellikle, nükleer savaşın sonuçları üzerine yazdıkları 'This World Over' adlı şarkı unutulacak gibi değildir. Çalışmanın hemen ardından bir Amerika turu onları bekler.

Bu tur kötü gitmiştir. Grup zaten üç kişi olarak bir konser grubu değildi ve bu konudaki geçmiş deneyimlerinin de pek iç açıcı olduğu da söylenemezdi. Bir daha konser vermemekte karar kılan grup bu esnada, psycho eğilimli, 25 dakikalık EP'leri 'Duke of Stratosphear'ı çıkardı. Hemen ardından gelen LP 'Skylarking'in (86) prodüktörü ise, Amerika'da tanıdıkları avangart müzisyen Todd Rundgren idi. 'Skylarking' onlara bir kült grup olarak daha yüksek statü sağladı. Grup, Rundgren gibi bir yaratıcının denetimi altında bunalmıştı ve sonuç olarak bu plak, diğerlerinden farklılıkla daha Amerikan etkileri taşıyordu. Bu optimist eğilimler tamamıyla Rundgren'e aitti. Grup bu çalışmadan pek hoşnut ayrılmamasına karşın, Rundgren'den öğrendiklerini, ikinci 'Duke of Stratosphear' (87) ve ikil LP 'Oranges and Lemons'da (89) başarıyla uygulamaktan geri kalmadı. Her iki çalışma da duydukları tepki onları biraz daha İngiliz'leştirmişti.

XTC az çalışan ve az plak yapan bir grup. Şimdi 92 çalışmaları 'Nonsuch' ile karşımızdalar ve Amerika'nın bağımsız listesi olan 'College Chart'larında bir numaradalar.



XTC Diskografisi

-White Music 78

-Go-2 78

-Drums and Wires 79

-Black Sea 80

-English Settlement 82

-Mummer 83

-Go-too 84

-The Big Express 85

-Duke of Stratosphear 85

-Skylarking 86

-Duke of Stratosphear II 87

-Oranges and Lemons 89

-Nonsuch 92